เครือข่ายภาคประชาชนทวงถามรัฐบาล จัดงบสวัสดิการ ‘เด็ก สตรีมีครรภ์ ผู้สูงอายุ คนพิการ’ ในร่างงบปี 68

เมื่อวันที่ 17 มิถุนายน 2567 เวลา 10.00 น. ขบวนการประชาชนเพื่อสังคมที่เป็นธรรม เครือข่ายรัฐสวัสดิการเพื่อความเท่าเทียมและเป็นธรรม (We Fair)  คณะทำงานขับเคลื่อนนโยบายสวัสดิการเด็กเล็กถ้วนหน้า 450 องค์กร เครือข่ายสลัม 4 ภาค และเครือข่ายประชาชนเพื่อรัฐสวัสดิการ ได้ร่วมติดตามยื่นหนังสือถึง นายเศรษฐา ทวีสิน นายกรัฐมนตรี ทวงถามงบประมาณสวัสดิการกลุ่มเปราะบาง ในร่างพระราชบัญญัติงบประมาณรายจ่ายประจำปี พ.ศ. 2568 ตามมติคณะกรรมการแก้ไขปัญหาของขบวนการประชาชนเพื่อสังคมที่เป็นธรรม ณ บริเวณทำเนียบรัฐบาล 

ในร่าง พ.ร.บ. งบประมาณรายจ่ายประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2568 มีวงเงินงบประมาณไม่เกิน 3,752,700 ล้านบาท โดยในวันที่ 11 มิถุนายน 2567 คณะรัฐมนตรีมีมติเห็นชอบตามที่สำนักงบประมาณเสนอ แต่พบว่าไม่ปรากฎงบประมาณสวัสดิการกลุ่มเปราะบาง ตามมติการประชุมคณะกรรมการแก้ไขปัญหาของขบวนการประชาชนเพื่อสังคมที่เป็นธรรม ครั้งที่ 1/2567 เมื่อวันที่ 30 เมษายน พ.ศ.2567 ขณะที่ก่อนหน้านี้ เครือข่ายภาคประชาชนได้เข้าพบนายอนุกูล ปีดแก้ว ปลัดกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ พร้อมกับหน่วยราชการที่เกี่ยวข้อง ในวันที่ 15 พฤษภาคม 2567 เพื่อติดตามการดำเนินการให้เป็นไปตามมติการประชุม ซึ่งจะมีการเร่งรัดนำเสนอให้ทันต่อการพิจารณาภายในเดือนมิถุนายน 2567 

เครือข่ายภาคประชาชนจึงได้ทวงถามการยกระดับนโยบายแนวรัฐสวัสดิการ โดยริเริ่มที่กลุ่มประชากรเด็กแรกเกิด สตรีมีครรภ์ ผู้สูงอายุ คนพิการ เพื่อให้บรรจุงบประมาณในร่าง พ.ร.บ.งบประมาณรายจ่ายประจำปี 2568 หรือให้ประกาศเป็นคำมั่นว่าจะนำงบประมาณมาใช้สำหรับสวัสดิการนี้ เพื่อการเข้าถึงสิทธิสวัสดิการถ้วนหน้า สร้างหลักประกันทางรายได้รายเดือนแก่ประชาชน ยกระดับคุณภาพชีวิตที่คำนึงถึงความเสมอภาค ลดความเหลื่อมล้ำ สร้างความเท่าเทียมเป็นธรรมทางสังคม

สำหรับผลการติดตาม นายมงคลชัย สมอุดร รองปลัดสำนักนายกรัฐมนตรี ผู้รับเรื่อง กล่าวว่า “ตอนนี้มีแนวนโยบายเป็นเพียงร่าง กำลังให้เจ้าหน้าที่พิจารณาซึ่งจะประกอบกับประเด็นรายละเอียดข้อเรียกร้องวันนี้ ผนวกไว้ในเรื่องเดียวกัน ทั้งนี้จะต้องเสนอให้ กระทรวง พม. ดำเนินการให้เสร็จไม่เกินพรุ่งนี้ (18 มิถุนายน 2567) และจะมีการนำเรียนต่อนายกรัฐมนตรีให้ทราบเรื่อง ขณะนี้ทางกระทรวง พม.ได้ส่งร่างมาแล้ว หลังจากอ่านแล้วมีหลายประเด็นที่เป็นไปตามข้อเรียกร้อง แต่ยังไม่ครบถ้วน ซึ่งจะมีการดูอีกครั้ง” 

ทางเครือข่ายภาคประชาชน ได้มีการเน้นย้ำถึงข้อเสนอสวัสดิการกลุ่มเปราะบางว่า “จะต้องให้ทันในร่างงบประมาณ ปี 2568 เพราะตามมติระบุว่าข้อเสนอให้ทำในร่างงบประมาณ  ปี 2568 ถ้าไม่ทันในการพิจาณางบประมาณ มีโอกาสหรือไม่ที่รัฐบาลจะสามารถขอแปรญัตติเพิ่มเติมหรือใช้งบกระทรวงกลาโหมหรืองบอื่นๆ ตามคำมั่นสัญญากับประชาชน”

สำหรับข้อเสนอการขับเคลื่อนยกระดับนโยบายสวัสดิการโดยรัฐ ด้านสวัสดิการกลุ่มเปราะบาง ในการบรรจุงบประมาณในร่างพระราชบัญญัติงบประมาณรายจ่ายประจำปี พ.ศ.2568 มีรายละเอียดดังนี้ 

1. เงินอุดหนุนเด็กแรกเกิด จำนวนเด็ก 0-6 ปี ในปี 2567 มีจำนวน 3,267,293  คน และมีแนวโน้มลดลงเรื่อยๆ เมื่อมีมติให้เงินอุดหนุนเด็กแรกเกิดถ้วนหน้า 600 บาทต่อคนต่อเดือน จะใช้งบประมาณ จำนวน 23,525 ล้านบาท ขณะที่ร่าง พ.ร.บ.งบประมาณรายจ่ายประจำปี 2568 ตั้งเงินอุดหนุนเด็กไว้แล้ว 16,846 ล้านบาท ดังนั้น รัฐบาลจึงต้องเพิ่มงบประมาณเงินอุดหนุนเด็กเล็กให้ถ้วนหน้าตามมติเพียงประมาณ 6,679 ล้านบาทเท่านั้น 

2. เงินอุดหนุนสตรีมีครรภ์ จำนวนสตรีมีครรภ์ประมาณการเบื้องต้นจากเด็กแรกเกิด   โดยปี 2569 มีประมาณการเด็กแรกเกิด 475,874 คน  จึงประมาณการสตรีมีครรภ์ในปี 2568 จำนวน 475,874 คน ในเบื้องต้น   ดังนั้น ตามมติที่ให้เงินอุดหนุนสตรีมีครรภ์ 5 เดือนๆ ละ 3,000 บาท จะใช้งบประมาณปี 2568 ประมาณ 7,260 ล้านบาท

3. เบี้ยยังชีพผู้สูงอายุ จำนวนผู้สูงอายุในปี 2567 ได้รับเบี้ยยังชีพผู้สูงอายุ 600 -1,000 บาท จำนวน 11.38 ล้านคน เมื่อมีมติให้ปรับเพิ่มเบี้ยยังชีพผู้สูงอายุ 1,000 บาทต่อคนต่อเดือน แบบถ้วนหน้า จะใช้งบประมาณปี 2568 จำนวน 136,560 ล้านบาท

4. เบี้ยความพิการ จำนวนคนพิการในปี 2567 ได้รับเบี้ยความพิการ 800 บาท จำนวน 2.14 ล้านคน เมื่อมีมติให้ปรับเพิ่มเบี้ยความพิการให้กับคนพิการที่มีบัตรประจำตัวคนพิการทุกคน 1,000 บาทต่อคนต่อเดือน จะใช้งบประมาณปี 2568 จำนวน 25,680 ล้านบาท 

ข้อเสนอการขับเคลื่อนยกระดับนโยบายสวัสดิการโดยรัฐ ด้านสวัสดิการกลุ่มเปราะบางมีผู้ได้รับประโยชน์ 17.26 ล้านคน ประกอบด้วย เด็กแรกเกิด 0-6 ปี 3,267,293 คน สตรีมีครรภ์ 475,874 คน ผู้สูงอายุ 11.38 ล้านคน คนพิการที่มีบัตรคนพิการ 2.14 ล้านคน จะใช้งบประมาณปี 2568 จำนวน 169,500 ล้านบาท เพิ่มจากงบประมาณปี 2567 จำนวน 59,310 ล้านบาท